+31(0)30 88 879 27 office@bebright.eu

In de krant, op TV, en op social media – overal om ons heen zien en horen we het: de Nederlandse samenleving vergrijst. Deze trend heeft grote gevolgen; van een knellende arbeidsmarkt tot een groeiende vraag aan zorg en ondersteuning. De impact van een ouder wordende samenleving wordt steeds zichtbaarder en voelbaarder. Maar wat betekent dit concreet? Hoe groot is die kloof tussen vraag en aanbod? In een reeks van artikelen belichten we de feiten en cijfers die onder deze trends schuil gaan. Dit eerste artikel plaatst de ontwikkeling van het aantal mensen van 75 jaar en ouder tegenover de ontwikkeling van het aantal mensen dat tot 2050 werkzaam zal zijn in zorg en welzijn.

De toekomst van de ouderenzorg staat voor een aanzienlijke opgave: het aantal ouderen stijgt flink en de arbeidstekorten in de zorg nemen alsmaar toe. Onderstaande grafiek toont de verhouding tussen het aantal 75-plussers en het aantal mensen werkzaam in zorg en welzijn in een ratio. Tegenover elke 75-plusser in 2010 stond 1,13 personen die in zorg en welzijn werkzaam waren. In 2024 is deze ratio 0,90. En in 2050 is dit naar verwachting slechts 0,62 personen per 75-plusser, een afname van 31% ten opzichte van 2024. Voor medewerkers in verzorging, verpleging en thuiszorg blijkt de ratio in 2010 0,36, afnemend naar 0,29 in 2024 en verder naar 0,22 in 2050: een daling van 24%. Deze trend is nu al merkbaar en zal zich tot 2050 voortzetten. Dat vraagt ontegenzeggelijk om een andere manier van het organiseren van zorg en welzijn.

Scenario Nieuw Beleid1: het percentage personen werkzaam in zorg en welzijn stijgt van 18,3% in 2024 naar 18,6% in 2033. Dit verklaart de afvlakking tot 2033, daarna is uitgegaan van een stabiel aandeel van 18,6%.

Ratio: mensen werkzaam in verpleging en verzorging ten opzichte van 75 jaar en ouder (indicatief)

Scenario Nieuw Beleid1: het percentage personen werkzaam in verpleging, verzorging en thuiszorg stijgt van 32,6% in 2024 naar 36,3% in 2033. Dit verklaart de afvlakking tot 2033, daarna is uitgegaan van een stabiel aandeel van 36,3%.

Onderliggende cijfers: ontwikkeling groep mensen van 75 jaar of ouder

Het aantal 75-plussers groeit fors. In 2005 waren er 1 miljoen inwoners 75 jaar of ouder, inmiddels zijn dat er 1,7 miljoen en in 2050 zijn 3 miljoen mensen 75 jaar of ouder2. Een groot deel van deze groep heeft vroeg of laat behoefte aan een vorm van zorg en ondersteuning.

Onderliggende cijfers: ontwikkeling van de arbeidsmarkt

De potentiële beroepsbevolking, geduid als personen tussen de 20 jaar en de AOW-gerechtigde leeftijd, vertoont in de komende decennia een lichte groei. Het structurele arbeidsaanbod zal van 10,9 mlj. in 2024 naar 11,4 mlj. in 2050 stijgen, met name dankzij een toenemende participatiegraad3,4. Desondanks zal er in de periode 2027-2040 een afvlakking plaatsvinden van het totale arbeidsaanbod, als gevolg van de uittredende babyboomers in die periode3. Na 2040 stijgt de bevolking 15 tot 74-jarigen en stijgt de participatiegraad verder door. Vooral onder vrouwen en oudere werknemers met een gemiddeld aantal gewerkte uren van 30,7 uur/week zal de participatiegraad toenemen3.

In 2024 werken 1,5 miljoen mensen in zorg en welzijn, waarvan 500.000 in verpleging, verzorging of thuiszorg (32,6%). Volgens prognoses groeit zowel het aantal als het aandeel mensen dat in zorg en welzijn en binnen de VVT werkzaam is. Het aantal mensen werkzaam in zorg en welzijn groeit naar 1,8 miljoen in 2033. Het aantal mensen werkzaam in verpleging, verzorging en thuiszorg groeit naar 654 duizend, oftewel 36,3%. Voor de periode na 2033 wordt uitgegaan van een stabiel percentage medewerkers in zowel de algemene zorg en welzijn als in de VVT1.

Onderliggende cijfers: de kloof tussen de groei van mensen van 75 jaar of ouder in vergelijking met de groei van de arbeidsmarkt

De kloof tussen de groei van de mensen van 75 jaar of ouder en de arbeidsmarkt komt pas echt aan het licht als we deze ontwikkelingen naast elkaar leggen in een index waarbij de grootte van de groep in 2024 als 100 is geduid. Vanaf 2024 tot 2050 zal het aantal 75-plussers met 70% toenemen, terwijl de potentiële beroepsbevolking in diezelfde periode groeit met 5%.

Volgend artikel: prognoses over zorgvraag in cijfers

Het volgende artikel van deze serie zoomen wij verder in op de kloof tussen vergrijzing en de arbeidsmarkt. We staan stil bij prognoses over de ontwikkeling van de zorgvraag, het arbeidsmarkttekort en welk inzicht dat biedt in cijfers. Later in deze reeks verkennen we oplossingsrichtingen en goede voorbeelden in het hier en nu.

Meer weten over deze cijfers of de oplossingsrichtingen die wij tegenkomen in de praktijk? Neem dan contact op met Arjo Mans of Bo Fokkes.

Waar wij opdrachtgevers in de VVT bij helpen
Wij helpen onze opdrachtgevers in de VVT voorbereiden op de toekomst en helpen om verandering in de praktijk te brengen. Samen met hen gaan we aan de slag met transformatieopgaven:

Visie, strategie & transformatie
Innovatie & digitalisering
Mens & ontwikkeling
Preventie & gezondheid
Analyses, inzichten & regiobeelden
Wonen en zorg & zorgvastgoed
Samenwerking & netwerken
Realisatie

Bronnen
1. Prognosemodel Zorg en Welzijn. Dashboard – 1. Zorg en welzijn (breed) – Nederland
2. Centraal Bureau voor de Statistiek Prognose bevolking; geslacht, leeftijd, achtergrond en generatie, 2021-2070
3. Centraal Plan Bureau. Arbeidsparticipatie En Gewerkte Uren Tot En Met 2060. (2019)
4. Centraal Bureau voor de Statistiek. Beroepsbevolking (2023)

Interessant artikel? Meld je dan hier aan en ontvang elke 2 maanden de BeBright nieuwsbrief.

Meer weten?

Neem vrijblijvend contact op! 

adviseur regiescan

Arjo Mans

+31(0)6 53648329
arjo.mans@bebright.eu
adviseur regiescan

Bo Fokkes

+31(0)6 12720963
bo.fokkes@bebright.eu