Sectoren Archieven - Pagina 9 van 32

HR-leiders uit de VVT delen inzichten tijdens leiderschapsdiner

18/12/23

Op 20 november bracht het HR-leiderschapsdiner, georganiseerd door BeBright, StayBright en Visiom BeBright Academy, HR-leiders uit de VVT-sector samen. Tijdens een gezonde maaltijd werd er levendig gediscussieerd. Centraal thema was het versterken van veerkracht van VVT-medewerkers in tijden van zorgtransformatie. De avond resulteerde in cruciale bevindingen over verandervaardigheid, leiderschap, regie van medewerkers, investeren in menselijk kapitaal en kennisuitwisseling tussen HR-leiders.

De gesprekken werden verdiept door twee presentaties. Meijke van Herwijnen (Visiom) schetste een kader voor het denken over leiderschap en gedrag. Ellis Boerkamp (BeBright) nam de aanwezigen mee in strategie en veranderkunde op het gebied van mens & ontwikkeling.

De discussies leidden tot vijf overkoepelende bevindingen:

1. Verandervaardigheid essentieel voor transformatie
In de zorgsector staan medewerkers continu voor nieuwe uitdagingen en de werkdruk neemt toe. Het is lastig, misschien zelfs onmogelijk, om gedrag te veranderen en bij te dragen aan een transformatie als mensen in een mentale overlevingsmodus werken. Het zijn juist elementen zoals rust, ruimte en bewustzijn die bijdragen aan de nodige verandervaardigheid. Ook vraagt het om een groeimindset om alle gevraagde veranderingen bij te benen.

2. Belang van leiderschap bij transformatie
In het transformatieproces speelt leiderschap op alle niveaus een sleutelrol. Teamleiders, coördinatoren en managers nemen hierin een belangrijke positie in. Zij moeten beschikken over de beste work-life skills om zowel een baken als een voorbeeld te kunnen zijn.

3. Regie van medewerkers versterken
Medewerkers hebben zelf, ondersteund door de organisatie, de regie over hun werkgeluk. Werkgevers dienen te zorgen voor een positieve, veilige werkomgeving en te onderzoeken wat medewerkers nodig hebben. Dit schept kaders voor het stimuleren van persoonlijk leiderschap, met een nadruk op eigen verantwoordelijkheid. Ofwel, van ‘zorgen voor’ naar ‘zorgen dat’: een beweging die van de medewerkers op hun beurt vraagt om de regie terug te leggen bij cliënten en hun netwerk.

4. Investeer in menselijk kapitaal (en koppel het aan de strategie van de organisatie)
In financieel spannende tijden verschuift de focus vaak naar de korte termijn. Het op lange termijn investeren in medewerkers kan dan onder druk komen te staan. In essentie leidt medewerkerswaarde tot klantwaarde, en klantwaarde tot organisatiewaarde. Dat betekent dat investeren in menselijk kapitaal vraagt om tijd en middelen en direct verband houdt met organisatiedoelen. Het vraagt om stevige verankering in de strategie van de organisatie. Activiteiten die bijdragen aan medewerkerswaarde en werkplezier vragen prioriteit. Denk aan het verplicht maken van belangrijke randvoorwaarden zoals introductiemomenten en leiderschapstrainingen. Een ander voorbeeld is het ‘reflecteren op je werk’ ook als taak te zien en hiervoor tijd in te plannen in de werkagenda’s.

5. Uitwisselen van ervaringen tussen HR-leiders in de VVT
De deelnemers vonden het waardevol om ervaringen uit te wisselen. Hoewel regionale verbinding toeneemt, spreken HR-leiders elkaar landelijk nog niet zo vaak. Samen vraagstukken aanpakken en van elkaar leren, wordt gezien als relevant en betekenisvol.

Heb je interesse om een HR-leiderschapsdiner bij te wonen, of ben je benieuwd naar de inzichten uit de presentaties? Neem contact op met Ellis Boerkamp (BeBright), Maarten Reuchlin (StayBright) of Meijke van Herwijnen (Visiom BeBright Academy)

Interessant artikel? Meld je dan hier aan en ontvang elke 2 maanden de BeBright nieuwsbrief.

Meer weten?

Neem vrijblijvend contact op!

Ellis Boerkamp

+31(0)30 88 879 27
ellis.boerkamp@bebright.eu

Eén centrale ingang wijkzorg in Amstelveen

18/12/23

Michiel Wassenaar, directeur Thuis & Herstel bij Zonnehuisgroep Amstelland lanceert wijkzorgamstelveen.nl

De drie grootste wijkzorgorganisaties van Amstelveen – Brentano, Amstelring en Zonnehuisgroep Amstelland – werken intensief samen aan toegankelijke en kwalitatieve wijkzorg. Met projectleiders van BeBright hebben zij een gezamenlijke website gelanceerd als centrale ingang voor het aanvragen van wijkzorg. Wijkverpleegkundigen kennen elkaar en verdelen de aanvragen onderling. Dit is ook prettig voor verwijzers: zij kunnen via één centrale ingang wijkzorg voor hun patiënten aanvragen.

Steeds meer mensen hebben – steeds complexere – wijkzorg nodig, terwijl het aantal zorgverleners niet stijgt. Brentano, Amstelring en Zonnehuisgroep Amstelland werken daarom al jaren met elkaar samen. “We delen bovendien dezelfde visie op zorg in de wijk”, zegt Michiel Wassenaar, directeur Thuis en herstel van Zonnehuisgroep Amstelland. “En dankzij de daadkrachtige begeleiding van BeBright heeft de samenwerking afgelopen jaar een vlucht genomen.”

Nieuwe werkwijze
De nieuwe werkwijze begint met een duidelijke verwijzing. “De huisarts legt uit dat er een wijkverpleegkundige langskomt om de zorgvraag samen met de cliënt te onderzoeken, en dient vervolgens de aanvraag in via de centrale website”, zegt Jacomien de Jong van Amstelland Zorg. “Heel prettig, want voorheen waren zij veel tijd kwijt met het vinden van beschikbare wijkzorg.”

Alle aanvragen worden dagelijks in gezamenlijk overleg verdeeld door de wijkteams. Ze bespreken wie er de zorgvraag het best kan oppakken. Als niemand plek heeft, bedenken ze samen een oplossing voor de zorgaanvrager. Tijdens het eerste bezoek onderzoekt een wijkverpleegkundige samen met de patiënt wat hij of zij nog zelf kan doen. Hierbij maken zij gebruik van het “5-stappen model” waarbij je verschillende mogelijkheden onderzoekt. Is er een naaste die kan helpen? Welke hulpmiddelen, zoals een druppelbril, medicijndispenser en beeldbellen, zijn geschikt? Kan er ook via de gemeente of het sociale domein zorg of ondersteuning ingezet worden? De bevindingen worden teruggekoppeld naar de verwijzer en naar de patiënt. Zo is voor iedereen duidelijk wat wijkzorg doet en wordt de tijd zo slim mogelijk besteed.

Werkwijze samenwerking wijkzorg Amstelveen

De werkwijze van WijkzorgAmstelveen.nl

Samenwerking maakt sterker
Een groot voordeel van de nieuwe werkwijze is dat de wijkverpleegkundigen van de verschillende organisaties elkaar beter leren kennen. “Dat is heel prettig, want de werkdruk is hoog”, zegt wijkverpleegkundige Marieke van Veen van Amstelring. “Dankzij de samenwerking staan we veel sterker. We kunnen erop vertrouwen dat de zorg aan ‘onze’ patiënten gewoon doorgaat, op de manier zoals we die met elkaar hebben afgesproken. Er zijn korte lijnen en we kunnen snel overdragen. Dat is ook heel prettig voor patiënten.”

Angelique Schuitemaker, Bestuurder Brentano: “De nieuwe werkwijze is ook goed voor onze medewerker. Zij zijn dit project gestart, omdat ze elke dag de druk ervaren. Dankzij de pilot voelen ze zich gesteund door een groep ‘nieuwe’ collega’s die kunnen helpen om alles rond te krijgen. Ze voelen zich minder kwetsbaar en hebben plezier in het sparren met elkaar”.

Deze samenwerking zet wijkverpleegkundigen dus in hun kracht. Zij zijn immers opgeleid om zelf, samen met de cliënt, regie te voeren op de invulling van zorgvragen. In groepsgesprekken die BeBright begeleidde bleek echter dat zij vaak stevig in hun schoenen moeten staan om deze rol te pakken. Verwijzers scheppen soms verkeerde verwachtingen bij de cliënt: “Maar de huisarts zei…” Om heldere afspraken te maken over de rol van wijkzorg en de verwachtingen die je hierover schept richting cliënten zijn dialogen tussen verwijzers en wijkverpleegkundigen georganiseerd. Een waardevolle stap in het versterken van de samenwerking met verwijzers, die de komende tijd nog verder zal moeten ontwikkelen.

De pilot startte met een feestelijke kick-off met wijkteams, verwijzers en regionale stakeholders

Tijdens de pilot hebben de organisaties, begeleid door BeBright, veel geleerd over deze werkwijze. De ambitie is om de nieuwe werkwijze in 2024 verder te brengen. Bijvoorbeeld door andere typen wijkzorg (casemanagers dementie, technische zorg) toe te voegen aan het aanmeldpunt. Benieuwd naar het implementatieproces en lessen van de pilot? Neem contact op met Daphne Moeradi via daphne.moeradi@bebright.eu.

IZA doelen in de praktijk brengen
Dit project sluit aan bij de doelstellingen van het Integraal Zorgakkoord (IZA). Deze doelstellingen vragen om grote veranderingen binnen organisaties en samenwerkingsverbanden. Wij als BeBright helpen opdrachtgevers om plannen tot uitvoering te brengen. In onze aanpak combineren wij bovenstroom (strategie, structuur en processen) en onderstroom (belangen, cultuur en leiderschap) om implementaties goed en gedragen te laten landen. Onze projectleiders zijn hands-on en brengen samen met belanghebbenden verandering in de praktijk. Hulp nodig bij de realisatie van plannen? Neem contact op met Arjo Mans of Bo Fokkes.

Interessant artikel? Meld je dan hier aan en ontvang elke 2 maanden de BeBright nieuwsbrief.

Meer weten?

Neem vrijblijvend contact op!

Arjo Mans

+31(0)30 88 879 27
arjo.mans@bebright.eu

Daphne Moeradi

+31(0)30 88 879 27
daphne.moeradi@bebright.eu

Focus op eigen kracht van de mens in het sociaal domein

18/12/23

De transformatie naar een zorg- en ondersteuningssysteem waar de focus ligt op eigen kracht, vraagt om versnelling. Vaak staan nog de kwetsbaarheid en beperkingen centraal en zijn we afhankelijk van overheid en instituties. Gelukkig zien we een verschuiving en krijgen persoonlijke behoeften, voorkeuren en mogelijkheden steeds vaker een prominente plek. Voorbeelden hiervan vinden we binnen het sociaal domein en proeftuin Ruwaard.

De slagzin “zelf als het kan, thuis als het kan en digitaal als het kan” wordt gebruikt als de panacee voor de toenemende druk op de zorg.¹ Binnen de pijler “zelf als het kan” worden oplossingen in eerste instantie gezocht binnen de eigen mogelijkheden en het eigen netwerk. De mens wordt gestimuleerd zelf steeds meer verantwoordelijkheid te nemen zolang dat gaat. Deze ontwikkeling maakt deel uit van een grotere beweging naar meer persoonsgerichte zorg waarin persoonlijke behoeften, voorkeuren en eigen mogelijkheden van mensen centraal staan.

In het sociaal domein is deze benadering inmiddels een belangrijk principe. In de zorg is op dit terrein ruimte voor verbetering. We zien te vaak dat zorgprofessionals vanuit risico’s, beperkingen en ‘zorgen voor’ denken. Wat leidt tot overschatting van de kwetsbaarheid en afhankelijkheid, en onderschatting van de eigen kracht van mensen. Cruciaal is het identificeren van aannames en overtuigingen die hieraan ten grondslag liggen. We kunnen leren van de voorlopers in het sociaal domein. Welke lessen zijn hieruit te trekken en welke aandachtpunten zijn nuttig voor de zorg?

De transformatie van het traditionele zorgmodel naar de potentie van eigen kracht
Onze gezondheidszorg is historisch gezien gebaseerd op pathogenese: een medisch model dat focust op oorzaak, ontwikkeling en genezing van ziekte, stoornissen en handicaps.² Dit model legt een nadruk op formele zorg, met medici als spil. Zorgaanbieders nemen doorgaans de regie, wat soms – onbedoeld – ten koste gaat van de autonomie van patiënten en cliënten. Deze traditionele benadering zien we nog steeds terug in de dagelijkse praktijk. Bijvoorbeeld als een zorgaanbieder, met de beste intenties, de behandeling bepaalt zonder de vraag te stellen: ’wat kan en wil de persoon zelf?’ De verschuiving naar een empowerment-gerichte benadering benadrukt de kracht, capaciteiten en wensen van het individu en zijn of haar netwerk. De overheid ondersteunt de inwoners om zo lang mogelijk regie te houden en de potentie van het eigen netwerk te benutten.

“Iedereen heeft handelingsperspectief”
– Annemieke Ackermans (Proeftuin Ruwaard)

Proeftuin Ruwaard: een model van eigen kracht en samenwerking
Proeftuin Ruwaard, een wijk in Oss, is een treffend voorbeeld van hoe de eigen kracht en behoeften van bewoners benut kunnen worden.³ Proeftuin Ruwaard begon vanuit de overtuiging dat het doorbreken van traditionele financieringsstructuren cruciaal is voor een effectiever systeem. Door samenwerking tussen organisaties in zorg, welzijn en wonen streeft proeftuin Ruwaard naar een vitale gemeenschap waar bewoners een betere (positieve) gezondheid ervaren tegen lagere kosten. Het project wordt ondersteund door een groot netwerk van vrijwilligers en professionals die samenwerken om het welzijn en de zelfredzaamheid van bewoners te bevorderen. Het succes van Proeftuin Ruwaard ligt in het feit dat ze het fundamentele principe omarmen dat iedereen handelingsperspectief heeft. In plaats van te focussen op afhankelijkheid, concentreert de proeftuin zich op beschikbare talenten, vaardigheden en middelen van de bewoners. De kern ligt in de het principe van eigen kracht van de wijkbewoner met de onderwerpen “ik wil, ik kan en ik heb nodig”.

Ervaringen uit het sociaal domein toegepast in de zorg
Proeftuin Ruwaard bewijst dat een op eigen kracht gebaseerde benadering gemeenschappen kan versterken en
tegelijk de zorg en welzijn kan verbeteren, met positieve financiële resultaten. ³ Deze benadering verdient een bredere toepassing in zorg en welzijn. Door te leren van het sociaal domein – waar o.a. door de “sociale vernieuwing” al sinds de jaren 90 een accent legt op empowerment⁴kunnen we deze visie in de gehele zorgsector integreren. Anno 2023 zien we in het sociaal domein dat inwoners, zelfs in tijden van tegenslagen, de mogelijkheid willen om regie over hun leven te houden. Beleidsuitgangspunten zoals zelfredzaamheid, eigen regie, en participatie, zoals geïdentificeerd door Movisie voor het sociaal domein, dienen ook in de zorg en ondersteuning leidend te zijn.⁵

Verschillende aandachtspunten helpen om de ervaringen vanuit het sociaal domein in de zorg te kunnen benutten:

Rolmodellen zijn essentieel om veranderingen en nieuwe denkrichtingen te omarmen en te promoten. Deze voorbeeldfiguren inspireren anderen en overtuigen om traditionele patronen te doorbreken.
Organisaties dienen meer samen te werken en zorg holistisch te benaderen. Dit omvat het doorbreken van schotten in de zorg, korte lijntjes tussen zorgverleners en het stimuleren van professioneel handelen in plaats van het volgen van protocollen.
Een mentaliteitsverandering van zorgverleners is nodig. Zij worden aangemoedigd om niet alleen te denken in termen van medische zorg en eigen expertise, maar ook het welzijn van de patiënt voorop te stellen, gebruikmakend van principes uit de Positieve Gezondheid.

De transformatie naar een op eigen kracht gericht zorgsysteem is complex. Het vraagt om vertrouwen en het doorbreken van traditionele zorgopvattingen. Eerste stappen zijn gezet binnen het sociaal domein, laten we samen de volgende stap te zetten in de zorg.

Interesse in dit thema of bredere onderwerpen binnen het Sociaal Domein, en benieuwd wat BeBright voor jou kan betekenen? Neem dan contact op met Marjolein Geurts, Judith Meurs of Marijn Reiter

Bronnen:

1 Programma Wonen, Ondersteuning en Zorg voor Ouderen (WOZO)

2 Verder kijken dan het medisch perspectief

3 Proeftuin Ruwaard

4 Canon Sociaal Werk, de opkomst van de wijkaanpak als dominante strategie in het sociaal beleid

5 Movisie, gemeentelijke beleidsuitgangspunten voor het sociaal domein

Interessant artikel? Meld je dan hier aan en ontvang elke 2 maanden de BeBright nieuwsbrief.

Meer weten?

Neem vrijblijvend contact op!

Marjolein Geurts

+31(0)30 88 879 27
marjolein.geurts@bebright.eu

Creativiteit en samenwerking zijn sleutelfactoren voor succesvol aanpakken opgave wonen en zorg

10/12/23

Versnelling van woningbouw is nodig; in veel gemeenten loopt het woningtekort kwantitatief én kwalitatief op. De behoefte aan passende woonvoorzieningen voor de ouderenzorg is onderdeel van die urgentie. Steeds meer zorg moet thuis plaatsvinden, zo wil het kabinet. Maar lukt het gemeenten om de plannen voor wonen en zorg te realiseren? Waar lopen ze tegenaan? Het team Wonen en Zorg & Zorgvastgoed van BeBright deed een survey en brengt oplossingen in beeld.

Met regionale woondeals wil minister De Jonge van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening, de bouwplannen aanjagen. Recent ondertekende hij drie regionale woondeals in de regio Utrecht/Eemland, goed voor de bouw van 83.500 woningen tot en met 2030. Onderdeel van deze deals zijn ook de bouw van zorggeschikte woningen. Hierbij dienen partners zoals zorgaanbieders betrokken te worden. Dat is in lijn met het beleid van minister Helder voor Langdurige Zorg. In haar WOZO-brief van afgelopen zomer gaf ze aan dat het bouwen van meer verpleeghuizen geen realistische oplossing is en andere oplossingen gevraagd worden.

Voor de komende zeven jaar heeft het kabinet de ambitie om binnen zeven jaar 290.000 woningen te bouwen die geschikt zijn voor ouderen. Op basis van demografische ontwikkelingen en behoeften van ouderen voor een toegankelijke woningen is de ambitie vertaald naar 170.000 nultredenwoningen en 80.000 geclusterde woningen. Verder becijfert het RIVM dat er 40.000 verpleegzorgplekken nodig zijn, waar intensievere zorg gegeven kan worden.

Een concreet en dringend streven dus. Met de woondeals ook een stap om regionale samenwerking te versterken en opgave, ambitie en mogelijkheden te verbinden. Maar hoe ziet de werkelijkheid er nu uit? Voldoen de huidige oplossingsrichtingen en gaat het snel genoeg? Deze vragen waren het uitgangspunt voor de woonzorg-survey die BeBright eind 2022 deed onder gemeenten.

Wetten en praktische bezwaren
Dat wonen en zorg hoog op de agenda staan en dat veel gemeenten hard werken aan de benodigde woonzorgvisie, komt uit de survey duidelijk naar voren. Vaak zijn bij het ontwikkelen van deze visies diverse partijen betrokken zoals woningcorporaties, zorgaanbieders en welzijnsorganisaties.

Maar een woonzorgvisie, een woondeal of plannen blijken geen garantie te zijn voor het werkelijk bouwen van woningen. Behalve tekorten aan bouwlocaties, stijgende kosten en rente, ontwikkelrendementen die onder druk staan en capaciteitstekorten, geven bijna 1 op 6 gemeenten aan dat beleid en/of wet- en regelgeving vaak nog barrières vormen.

Wet- en regelgeving zetten bijvoorbeeld druk op beschikbare middelen en zorgen ervoor dat ouderen niet doorstromen vanwege financiële consequenties. Andere hindernissen zijn langdurige procedures, schotten tussen verschillende financieringsvormen zoals Wlz, Wmo, Zvw, bestemmingsplanregels, de kostendelersnorm, bouwbeperkingen, ontbreken van heldere kaders, financieringsregels voor kleinschalige woonzorglocaties, de marktwerking in de zorg en andere maatschappelijke vraagstukken zoals stikstof.

Bouwagenda
Doordat de nieuwe woonzorgvisie vaak voortborduurt op een al bestaande woon(zorg)visie, ligt de focus in algemeen op nieuwbouwprogrammering. Maatwerk voor een wijk, vanuit het zorg- en welzijnsperspectief, ontbreekt vaak. Dit komt mede doordat er geen overzicht is van het bestaande geschikte woningaanbod voor senioren en de andere kwetsbare doelgroepen. Ook moeten gemeenten vastleggen hoeveel ouderenwoningen er nodig zijn. Het is geen eenvoudige opgave.

Bijna 1 op 3 gemeenten geeft aan dat ze nog te weinig gekeken hebben naar innovatieve woon(zorg)oplossingen, zo blijkt uit de survey. Ook werd duidelijk dat waar creatieve oplossingen mogelijk zijn, er flinke stappen kunnen worden gezet. Denk aan flexwonen, meergeneratiewonen, geclusterd wonen, toepassing van technologie (zorg op afstand). Maar ook bij de totstandkoming van bouwprojecten, bijvoorbeeld in de vorm van CPO’s (Collectief Particulier Opdrachtgeverschap). Daarnaast kunnen, met de juiste aanpassingen, bestaande woningen geschikt gemaakt worden voor wonen met zorg en ondersteuning. Het is belangrijk om samen met zorg- en welzijnspartijen de mogelijkheden van technologische ondersteuning verder te verkennen.

Burgerkracht
Het versterken van sociale cohesie en het betrekken van burgers is van wezenlijk belang om gezamenlijke initiatieven te ontwikkelen en te komen tot een versnelling bij het realiseren van genoemde ambities. Een kwart van de gemeenten in de survey geeft aan haar burgers te betrekken bij de invulling van de woonzorgopgave. Bijna 1 op 6 gemeenten geeft echter ook aan dat burgerparticipatie vooralsnog beperkt blijft tot het informeren over initiatieven die de gemeente onderneemt. Ruim 1 op de 3 gemeenten geeft aan burgers actiever te willen betrekken.

Ondanks dat dit nog geen structureel karakter heeft, biedt het activeren van burgerparticipatie kansen. Ten eerste omdat het de doorstroming op de woningmarkt kan stimuleren. Als ouderen verhuizen van een gezinswoning naar een passende woning, dan ontstaan er tenslotte ook mogelijkheden voor starters en jonge gezinnen op de woningmarkt. Ten tweede omdat het aansluit op het appèl dat in het algemeen op burgers wordt gedaan om zich voor te bereiden op de toekomst. Bijvoorbeeld op het gebied van gezondheid, sociaal netwerk en de woning. Burgerkracht is het noodzakelijke en het logische antwoord op het tekortschieten van de verzorgingsstaat.

“Over 10 jaar hoop ik dat er overal zorgzame gemeenschappen zijn, waarin bewoners eigenaarschap nemen over het zorgen voor elkaar. Formele partijen sluiten hierop aan, ze bieden ondersteuning, in plaats van dat ze leidend zijn.” – Jan Smelik, NLZVE, vanuit programma Ouder Worden 2040

Hoe kan het wel
Creativiteit en samenwerking komen in de survey naar voren als de sleutelfactoren voor de bouw- en transformatieprojecten die wel zijn gerealiseerd. Nauwe samenwerking tussen bijvoorbeeld lokale woningcorporaties, zorg- en welzijnsorganisaties, gemeenten, institutionele beleggers en zorgkantoren kan leiden tot – bestuurlijk gedragen – woonzorgoplossingen in nieuwe of bestaande locaties. Op basis van gedegen kennis over de regionale opgave en een open dialoog, komt de totale puzzel in beeld. Door samen met zorgaanbieders open en creatief te kijken naar bestaande, aan te passen of zorggeschikte bouw komen mogelijkheden aan het licht voor zorgvormen zoals Volledig Pakket Thuis.

Conclusie
De woonzorg urgentie is groot en het aantal mensen voor wie de woning en de beschikbare zorg niet meer voldoen, loopt snel verder op. Ze hebben dringend een andere leefomgeving en zorg- en ondersteuningsaanbod nodig. Ondanks het landelijke beleid en regionale plannen stagneren de bouwprogramma’s die voor woonzorgvormen zo hard nodig zijn. Wetten, praktische bezwaren, hoge bouwkosten, personeelstekorten, en veel andere belemmeringen staan het realiseren van plannen in de weg.

Creatieve ingrepen en nieuwe denkrichtingen kunnen sterk bijdragen aan het oplossen van de woonzorgvraagstukken. Daarnaast is versterking nodig van burgerkracht, sociale cohesie, mantelzorgondersteuning, technologie en de bewustmaking van eigen verantwoordelijkheid. De rode loper moet uit voor burgerinitiatieven: te vaak worden deze belemmerd door systemen en procedures. Met de juiste randvoorwaarden kunnen burgerinitiatieven zich vruchtbaar ontwikkelen en versnellen.

Woondeals moeten de basis vormen voor de volkshuisvestelijke opgave

Inmiddels zijn 35 woondeals gesloten die moeten leiden tot de realisatie van meer dan 900.000 woningen. De woondeals moeten bijdragen aan het versterken van samenwerking en de gewenste versnelling van woningbouw om het landelijke woningtekort op te lossen. In de woondeals worden afspraken gemaakt over: specifieke locaties, aandeel betaalbare woningen, aandeel sociale huur, huisvesting van aandachtsgroepen en afspraken rondom gezamenlijke opgaven zoals inrichting van openbare ruimte, aanleg van wegen en het vernieuwen van wijken.

Onlangs tekende Minister voor Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening Hugo de Jonge, samen met alle deelnemende partijen, drie regionale woondeals in en de regio Utrecht/Eemland. Deze deals zijn samen goed voor de bouw van 83.500 woningen tot en met 2030.

Over de survey
De survey is gestuurd aan wethouders van gemeenten met portefeuilles wonen, zorg en sociaal domein en beschermd wonen en maatschappelijke opvang. De survey bestond uit 12 vragen. De respons was afkomstig uit gemeenten uit verschillende regio’s en van gemeenten van verschillende omvang (stedelijk gebied, landelijk gebied).

Meer weten over onze aanpak? Arnout Siegelaar begeleidt partijen in 25 gemeenten in de regio Utrecht als projectleider van het IVVU-project Wonen en Zorg 2040. Daniel Mogendorff en Arnout Siegelaar zijn actief met wonen en zorg. Wij komen graag met je in contact! Neem contact op met Arnout Siegelaar of Daniël Mogendorff

Interessant artikel? Meld je dan hier aan en ontvang elke 2 maanden de BeBright nieuwsbrief.

Meer weten?

Neem vrijblijvend contact op!

Daniël Mogendorff

+31(0)30 88 879 27
daniel.mogendorff@bebright.eu

Arnout Siegelaar

+31(0)30 88 879 27
arnout.siegelaar@bebright.eu

Implementatie Positieve Gezondheid voor passende zorg bij kwadrantgroep

04/12/23

Met hun programma ‘Route2025’ is KwadrantGroep goed op weg met Positieve Gezondheid. Tijdens inspiratiesessies schreven (wijk)verpleegkundigen op steentjes hoe zij willen bijdragen aan de implementatie van Positieve Gezondheid.

Hoe implementeer je Positieve Gezondheid in je organisatie? KwadrantGroep, aanbieder van thuiszorg en verpleeghuiszorg in Friesland, ontwikkelde ‘Route 2025’. Door dit actieplan hebben inmiddels ruim 450 thuiszorgmedewerkers kennisgemaakt met het gedachtegoed van Machteld Huber. BeBright begeleidde hen tijdens de implementatie met zestig inspiratiesessies, tien sprinterbijeenkomsten en vier managementsessies.

Positieve Gezondheid gaat uit van een brede visie op gezondheid: in plaats van de ziekte en zorg staat de regie op het eigen leven centraal (zie ook kader). Een benadering die ook in Friesland steeds meer wordt omarmd, onder andere door huisartsen en welzijnsorganisaties, omdat het aantoonbaar positieve effecten heeft op het welzijn van cliënten.

Zorg niet altijd de oplossing
Barbara Lengkeek, projectleider Positieve Gezondheid bij KwadrantGroep en van oorsprong wijkverpleegkundige, licht toe: “Soms zien we dat sociale vraagstukken medisch opgelost worden. Bijvoorbeeld bij eenzame ouderen, dan is er de neiging om zorgmomenten minder snel af te bouwen. Maar vaak is dat helemaal niet de oplossing voor het probleem. Voor het welzijn van onze cliënten is het veel beter te achterhalen wat de behoefte is van de cliënt en samen op zoek te gaan naar passende oplossingen.”

Van theorie naar praktijk
Voor Barbara is Positieve Gezondheid al jaren een essentieel onderdeel van haar werk, misschien wel de kern van alles. Persoonsgerichte zorg staat al sinds 2020 genoemd in de visie en missie van KwadrantGroep. Maar de praktische vertaalslag naar de thuiszorg ontbrak. Daarnaast kwam er steeds meer aandacht voor Positieve Gezondheid in de regio, bij huisartsen en samenwerkingspartners. Barbara kreeg in 2021 de gelegenheid om samen met collega en programmamanager Nyncke Woudstra een vernieuwend plan te ontwikkelen om Positieve Gezondheid naar de praktijk te brengen.

Nyncke Woudstra: “Binnen de wijkverpleging krijgen we steeds meer cliënten met complexe zorgvragen. Terwijl er steeds minder mensen beschikbaar zijn om deze zorg te leveren. Dit vroeg om een programma gericht op de toekomstbestendigheid van de wijkverpleging: ‘Route2025’. Het project ‘Positieve Gezondheid’ is het fundament onder dit programma, omdat het medewerkers anders naar cliënten laat kijken en daarmee bijdraagt aan het leveren van passende zorg.”

Inspiratie
Een focus op gezondheid in plaats van op ziekte, stimuleert de zelfredzaamheid bij cliënten en geeft hen de regie terug. Dit vraagt om aanpassing van verpleegkundigen en verzorgenden: minder direct ingrijpen, meer open gesprekken voeren om te achterhalen waar de cliënt daadwerkelijk behoefte aan heeft. Het werd een prominent onderdeel in de inspiratiesessies. Tien wijkteams, in totaal zo’n 150 medewerkers, begonnen aanvankelijk met twee inspiratiesessies van 2,5 uur. De deelnemers kregen toelichting op het gedachtengoed en oefenden met het voeren van open gesprekken.

Zorghart
Daarnaast was er aandacht voor intrinsieke motivatie en persoonlijke kwaliteiten. Zorgmedewerkers hebben een groot zorghart, ze zijn van nature heel geïnteresseerd in het persoonlijke verhaal van cliënten. Ze zijn geneigd om vanuit de beste intenties oplossingen te bedenken terwijl dat niet altijd de beste oplossing voor die situatie is, schetst Barbara. ”De ontwikkeling die zij doormaakten was aanzienlijk en waardevol. Verpleegkundigen geven aan dat Positieve Gezondheid hen heeft geleerd om anders naar cliënten te kijken en luisteren. Dat heeft geleid tot verrassende inzichten in de werkelijke ervaringen en doelen van hun cliënten. Een slogan binnen het project werd: Gooi je zorghart om.”

Naast de inspiratiesessie gingen enthousiaste verpleegkundigen en verzorgenden in drie groepen aan de slag in sprinterbijeenkomsten om Positieve Gezondheid toepasbaar te maken voor de dagelijkse praktijk. Dit resulteerde bijvoorbeeld in een aangepast evaluatieformulier en een interactief document waarin alle informatie gemakkelijk terug te vinden is.

Leiderschap
Met de uitbreiding van nog eens 300 (wijk)verpleegkundigen en casemanagers dementie, begin 2023, aangevuld met de managers Zorg Thuis, zet KwadrantGroep stevige stappen vooruit. “BeBright heeft ons hierin goed begeleid” stelt Nyncke.” Door hun betrokkenheid en nauwkeurigheid bij het documenteren van dit traject, voelden we ons goed ondersteund.”

In het Friese netwerk is Barbara inmiddels een bekend gezicht. Haar recente presentatie bij de Friese Preventieaanpak (FPA), samen met staatssecretaris Maarten van Ooijen, waarin ze uitlegt hoe in Friesland wordt gewerkt aan Positieve Gezondheid, benadrukt de belangstelling voor dit onderwerp.

Barbara Lengkeek: “Alle aandacht voor Positieve Gezondheid in de regio maakt het gedachtengoed sterker. Het vasthouden in de dagelijkse praktijk blijft een uitdaging. We zijn blij te zien dat steeds meer ambassadeurs opstaan die het gedachtegoed actief uitdragen. Dankzij het IZA wijkfonds kunnen we ook volgend jaar teams en medewerkers blijven inspireren en trainen. Machteld Huber, oprichter en bedenker van instituut van Positieve Gezondheid, zegt vaak: het kost drie keer drie jaar voordat het in je haarvaten zit. We zijn nu bijna twee jaar bezig, we zijn trots op wat we al bereikt hebben en kijken uit naar de stappen die we nog gaan zetten.”

Wil je Positieve Gezondheid in jouw organisatie ook implementeren? Neem contact op met Caroline Bogchelman of Ellis Boerkamp.

Wat is Positieve Gezondheid?
Positieve Gezondheid staat voor ‘het vermogen om je aan te passen en regie te kunnen voeren op alle uitdagingen in het leven’. Daarmee stapt het af van het idee dat gezondheid enkel de afwezigheid van ziekte is (WHO, 1948) en gaat het over wat iemand nog wel kan. De essentie is dat iemand breed kijkt naar zijn of haar eigen gezondheid en regie ervaart over wat hij of zij van waarde vindt. Dat kan door alle dimensies en aspecten van gezondheid te belichten: lichaamsfuncties, mentaal welbevinden, zingeving, kwaliteit van leven, meedoen en dagelijks functioneren. Met het spinnenwebmodel als instrument kunnen cliënten samen met hun zorgverlener in gesprek gaan over wat voor hem of haar belangrijk is. Iemand daarin begeleiden en coachen geeft vertrouwen en werkplezier.

Interessant artikel? Meld je dan hier aan en ontvang elke 2 maanden de BeBright nieuwsbrief.

Meer weten?

Neem vrijblijvend contact op!

Ellis Boerkamp

+31(0)30 88 879 27
ellis.boerkamp@bebright.eu

Innovatie in de ouderenzorg: Careyn brengt zorg thuis (VPT)

04/12/23

Innovatie in de ouderenzorg: Careyn brengt zorg thuis

De transformatie van de gezondheidszorg stelt zorgorganisaties voor innovatieve uitdagingen. Een voorbeeld is het Volledig Pakket Thuis, een zorgconcept dat ouderen in staat stelt langer zelfstandig thuis te blijven wonen. Zorgorganisatie Careyn, actief in de provincies Zuid-Holland en Utrecht, heeft in samenwerking met BeBright het Volledig Pakket Thuis geïmplementeerd. Marjolein van Bommel, districtsdirecteur bij Careyn, vertelt over het proces, de uitdagingen en successen van deze samenwerking.

Careyn is zich bewust van de veranderende behoeften van ouderen en de druk op de gezondheidszorg. Het Volledig Pakket Thuis is een leveringsvorm die al lange tijd bestaat, zelfs voor de introductie van de Wlz. Waar sommige zorgorganisaties al jaren inzetten op VPT, verkennen anderen de eerste stappen. Ook Careyn experimenteerde al jaren met de leveringsvorm, maar inzet ervan bleef nog beperkt. In 2021 besloot de organisatie om steviger in te gaan zetten op het Volledig Pakket Thuis. “De tijd was rijp” legt Marjolein uit. “Het begrip passende zorg krijgt steeds meer betekenis, ook binnen de visie van Careyn. We focussen dus niet alleen op verpleging en verzorging, maar ook op wat je met begeleiding en ondersteuning kunt betekenen.”

Leerlessen
De expertise van BeBright werd betrokken om het VPT-concept verder uit te werken en de implementatie te leiden. Door iedereen te betrekken, van ondersteunende diensten tot en met het bestuur, ontstond er een gelijk beeld rondom VPT binnen de organisatie en breed gedeeld enthousiasme. Regelmatige en open communicatie zorgde voor een omgeving waarin ideeën en zorgen werden gedeeld. Deze aanpak resulteerde in een implementatie-aanpak op maat, gekenmerkt door duidelijke processtappen en een flexibele benadering. Niet alleen om de vier districten de ruimte te geven voor eigen invulling waar noodzakelijk, maar ook om met pionieren en leerlessen de route uit te stippelen.

Nieuwe balans
Spannend was het daarom ook, stelt Marjolein, want bij de start lag zeker nog niet alles vast. Het vinden van de juiste balans tussen de behoeften van cliënten en de beschikbaarheid van medewerkers was bijvoorbeeld best een uitdaging. “Behalve anders werken zijn we personeel ook anders gaan opleiden.” Bovendien stond de organisatie voor talloze praktische dilemma’s: gaan we een maaltijdvoorziening bieden? Wat doen we met medicatie? Hoe organiseren we 24/7 nabijheid? En hoe borgen we veilige en verantwoorde ondersteuning?

Doorbreken van paradigma’s
Begin 2023 startten vijf pilotteams, verdeeld over alle districten van Careyn, met de eerste cliënten in het nieuwe VPT-concept [zie kader voor toelichting concept]. De resultaten zijn veelbelovend, zo blijkt uit een recente evaluatie. De cliënttevredenheid is hoog, net als het enthousiasme van de medewerkers en mantelzorgers. Dat is een bijzondere prestatie, stelt Marjolein trots. “Het implementeren van een dergelijk nieuw gedachtegoed naast bestaande extramurale en intramurale teams, vereist het doorbreken van traditionele, vastgeroeste patronen, en dat is precies wat we hebben bereikt.” Het enthousiasme dat Marjolein proeft bij alle betrokkenen vindt ze dan ook een grote beloning.

Ambities en advies
Na deze succesvolle start kijkt Careyn vooruit naar verdere optimalisatie en opschaling van het Volledig Pakket Thuis. “Op dit moment worden ondersteunen we circa 100 cliënten met VPT. En dat aantal laten we geleidelijk groeien. Maar we zijn zeker nog niet klaar! De kunst is nu om het ook goed te borgen en te blijven doorontwikkelen.”

Marjolein adviseert andere zorgorganisaties om de tijd te nemen voor het uitdenken van het concept en het creëren van ruimte voor vernieuwing. Zorg dat er voldoende aandacht is én blijft in en om de organisatie voor de ontwikkeling van een dergelijk nieuw concept. Ook nodigt ze andere zorgorganisaties uit om te leren van de ervaringen en expertise die Careyn heeft opgedaan. “Laten we samen optrekken, niemand hoeft het alleen te doen.”

Wil je meer weten over dit project, of zelf starten en/of versnelling geven aan de implementatie van het Volledig Pakket Thuis? Neem contact op met Sjoerd Emonts, senior adviseur bij BeBright: sjoerd.emonts@bebright.eu

Toelichting Volledig Pakket Thuis bij Careyn
Het Volledig Pakket Thuis (VPT) is een aparte leveringsvorm binnen de Wlz. Careyn biedt momenteel nog voornamelijk VPT in ongeclusterde vorm aan en maakt hiertoe gebruik van aparte VPT-teams die nauw samenwerken met omliggende wijkteams, casemanagers en (informele) zorg- en welzijnspartners. Het accent ligt op anders werken en anders organiseren naar voorbeeld van de ‘‘Schijf van Vijf’. Een team van voornamelijk leefondersteuners, verzorgenden(IG) en een regisseur VPT creëert zo een passende match in behoefte van cliënt en aanbod. Waarbij ook nadrukkelijk wordt gekeken naar de rol van (technologische) hulpmiddelen. Net als bij verpleeghuiszorg is voor Volledig Pakket Thuis een indicatie nodig van het Centraal Indicatiestelling Zorg.

Meer weten? Bekijk dan ook zeker de door Careyn ontwikkelde explainervideo over VPT: https://www.youtube.com/watch?v=vZGr68GpZQg

Interessant artikel? Meld je dan hier aan en ontvang elke 2 maanden de BeBright nieuwsbrief.